Byli Księża Parafii

Śp. Ksiądz Eugeniusz SZCZOTOK


Urodził się 7 listopada 1935 w Pszowie w rodzinie górnika Wiktora i Hildegardy z d. Malorz. Po ukończeniu szkoły podstawowej od 1950 roku uczył się w Niższym Seminarium Duchownym im. św. Jacka w Katowicach. Po zdaniu egzaminu maturalnego w 1954 roku wstąpił do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie. Po ukończeniu studiów otrzymał 21 czerwca 1959 z rąk bpa H. Bednorza w katowickiej katedrze Chrystusa Króla święcenia kapłańskie.

Po zastępstwach wakacyjnych w rodzinnej Pszowskiej parafii (3 – 30 lipiec 1959) i św. Mikołaja w Pstrążnej (31 lipiec – 21 sierpień 1959) był wikariuszem kolejno w następujących parafiach: św. Jerzego w Dębieńsku (22 sierpień 1959 – 30 sierpień 1961), św. Ap. Piotra i Pawła w Skoczowie (31 sierpień 1961 – 29 sierpień 1964), św. Józefa w Chorzowie (30 sierpień 1964 – 1 wrzesień 1967), Zabrzu Kończycach (2 wrzesień 1967 – 26 sierpień 1970). Od 27 sierpnia 1970 do 1985 roku pracował w parafii św. Pawła w Nowym Bytomiu, najpierw jako wikariusz, od 14 sierpnia 1974 wikariusz ekonom, a od 26 października jako proboszcz. Jako wikariusz w parafii św. Pawła Apostoła w Nowym Bytomiu poprosił bpa katowickiego o zgodę na rozpoczęcie w roku akademickim 1970/1971 studiów z psychologii w Papieskim Wydziale Teologicznym (PAT) w Krakowie.

Równocześnie jako wolontariusz rozpoczął w 1971 roku studia z teologii pastoralnej w powstałym wtedy Punkcie Konsultacyjnym Studiów Zaocznych ATK (obecnie UKSW) w Katowicach. W 1974 roku zdał na ATK egzamin magistersko-licencjacki na podstawie pracy pt. „Dialog duszpasterski z młodzieżą zamieszkałą w hotelach robotniczych” napisanej na seminarium naukowym pod kierunkiem ks. prof. dr hab. Janusza Tarnowskiego. 7 marca 1983 obronił na ATK doktorat na podstawie dysertacji pt. „Dialog duszpasterski z robotnikami w diecezji katowickiej” powstałej na seminarium naukowym pod kierunkiem tego samego profesora. Po linii zainteresowań pastoralnych szedł też temat jego pracy proboszczowskiej z 1971 roku „Oddziaływanie duszpasterskie na proces wychowawczy w rodzinie”.

1 września 1985 został administratorem, a od 30 września t.r. proboszczem parafii Niepokalanego Poczęcia NMP w Katowicach. Jako proboszcz parafii mariackiej w Katowicach zorganizował na jej terenie kilka inicjatyw charytatywnych; ochronkę św. brata Alberta, jadłodajnię dla ubogich, w ramach parafialnej Caritas prysznice dla bezdomnych, (od 1991 roku) Fundację Charytatywno Opiekuńczą „Samarytanin”, telefon zaufania oraz Katolickie Centrum Edukacji Młodzieży „Kana”. W Centrum tym organizowane są różnego rodzaju kursy rozwijające kwalifikacje intelektualne i zawodowe zwłaszcza dla osób nie dysponujących sumą pieniędzy dla finansowania swojej edukacji. Jako kolejny proboszcz parafii i następca błogosławionego Emila Szramka wystąpił tuż przed swoją śmiercią w 1999 roku z inicjatywą wydzielenia z części parafii na osiedlu „Gwiazdy” przy ul. Roździeńskiego nowej placówki duszpasterskiej i budowy tam kościoła jako wotum katowickich dekanatów, bpów i księży za pierwszego błogosławionego z Archidiecezji.

Od 20 września 1971 został duszpasterzem akademickim w Nowym Bytomiu, a od 15 maja 1972 diecezjalnym duszpasterzem młodzieży męskiej. W Wydziale Nauki Chrześcijańskiej od 4 stycznia 1975 prowadził referat młodzieży pracującej i szkół zawodowych. W 1978 roku brał udział w sympozjum zorganizowanym w Warszawie przez Komisję Episkopatu Polski d.s. Duszpasterstwa Ogólnego poświęconym ewangelizacji żyjącej w wielkich miastach zaniedbanej religijnie młodzieży. W tym samym roku przebywał w Austrii na zaproszenie Sekretarza generalnego Młodzieży Robotniczej Austrii.

Jako proboszcz parafii mariackiej w Katowicach zorganizował na jej terenie kilka inicjatyw charytatywnych (ochronkę św. brata Alberta, jadłodajnię dla ubogich, prysznice dla bezdomnych), a od 1991 roku założył Fundację Charytatywno-Opiekuńczą „Samarytanin”, telefon zaufania oraz Katolickie Centrum Edukacji Młodzieży „Kana”. Od 17 sierpnia 1992 został Przewodniczącym Rady Wydziału Duszpasterskiego Archidiecezji Katowickiej. Przez kilka kadencji był członkiem centralnych diecezjalnych gremiów: od 1982 roku Diecezjalnej Rady Duszpasterskiej, od 1991 roku członkiem Rady Kapłańskiej, od 1986 roku członkiem Kolegium Konsultorów Diecezji Katowickiej. Pełnił też od 15 maja 1993 funkcje wizytatora parafii i egzaminatora archidiecezjalnego z teologii pastoralnej.

W 1987 roku został członkiem zespołu przygotowującego I Diecezjalny Kongres Eucharystyczny. W 1999 roku pełnił funkcje moderatora i Kierownika Komitetu Organizacyjnego Koronacji MB Boguckiej w Katowicach Bogucicach. Bp Katowicki mianował go 10 lipca 1985 konsultantem Gościa Niedzielnego w zakresie zagadnień diecezjalnych i duszpasterstwa praktycznego. Od 1984 roku do 1990 roku prowadził wykłady w zakresie socjologii duszpasterstwa dla księży w Punkcie Konsultacyjnym Studiów Zaocznych ATK w Katowicach oraz w WŚSD z socjologii religii i duszpasterstwa. W związku z przygotowaniami do powstania w Katowicach na Uniwersytecie Śląskim Wydziału Teologicznego od 1 września 1999 był członkiem Rady Naukowej Instytutu Teologiczno-Pastoralnego i Zespołu Roboczego d.s. Powstania Wydziału Teologicznego na UŚ. Jego dziełem jest działające przy parafii mariackiej w Katowicach Studium Katolickiej Nauki Społecznej podlegające jurysdykcji Wydziału Nauk Społecznych KUL, którego dyrektorem był aż do swojej śmierci.


Od 1986 roku był sekretarzem Komisji Episkopatu d.s. Duszpasterstwa Ogólnego. Jako sekretarz tej komisji kierował zespołem redakcyjnym i corocznie przygotowywał wydawanie kolejnych tomów ogólnopolskiego programu duszpasterskiego. Od 10 czerwca 1992 został Sekretarzem Archidiecezjalnej Komisji zakończonego w 1000 r. II Plenarnego Synodu Ogólnopolskiego. Ks. E. Szczotok otrzymał nominacje w katowickiej Kapitule Katedralnej: w 1984 roku został kanonikiem gremialnym, a od 1992 roku jej prepozytem. 10 marca 1999 protonotariuszem apostolskim. Zmarł 17 grudnia 2000 w skutek nagłej choroby. Jego pogrzeb odbył 20 grudnia w kościele mariackim w Katowicach. Spoczął na znajdującym się na terenie parafii cmentarzu przy ul. Francuskiej.


Śp. Ksiądz WOŁOWCZYK Alfred


Urodził się 16.V.1915 r. w Szarleju z ojca Karola i Anny z domu Kokoszka. Po przyłączeniu części Górnego Śląska do Polski ich rodzina przeniosła się do pobliskich Łagiewnik. Mając trzynaście lat zapisał się do Gimnazjum Księży Misjonarzy w Górnej Grupie na Pomorzu, gdzie ukończył dwie klasy gimnazjalne. W 1931 r. rozpoczął naukę w Państwowym Gimnazjum im. Odrowążów w Chorzowie, gdzie też w 1937 r. zdał egzamin dojrzałości. Po maturze zgłosił się do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie, zapisując sie jednocześnie na Wydział Teologiczny Uniwersytetu Jagiellońskiego. Wybuch II wojny światowej uniemożliwił mu dalsze studia w Krakowie, skąd, jak wielu innych kleryków, skorzystał z gościnnego Seminarium Duchownego w Widnawie. Po skończonych studiach teologicznych otrzymał – dla pracy w diecezji katowickiej – święcenia kapłańskie z rąk kard. A. Bertrama. Po prymicjach, które odprawił w macierzystej parafii św. Józefa w Chorzowie skierowany został do pracy wikariuszowskiej w Goduli, a potem do parafii Apostołów Piotra i Pawła w Świętochłowicach. Po zakończeniu działań wojennych i zakończeniu okupacji niemieckiej, skierowany został do Katowic, jako katecheta Państwowego Gimnazjum Żeńskiego, a od 1946 r. jako katecheta Żeńskiej Szkoły Zawodowej i Dokształcającej – również żeńskiej Szkoły Zawodowej. Po likwidacji katechizacji w szkołach powrócił do duszpasterstwa. Objął stanowisko wikariusza najpierw w Kobiórze (1948-1951), później w Lipinach (1951-1952). W 1952 r. został substytutem proboszcza w Łagiewnikach, po dalszym zaś roku objął placówkę wikariuszowską w Pszowie, by w 1956 r. objąć stanowisko administratora, a potem proboszcza parafii św. Mateusza w Brzeziu nad Odrą.

W 1978 roku, wobec zatargu z częścią parafian opuścił Brzezie, udając się na emigrację do Niemiec. Pozostawał tam ks. Wołowczyk duszpasterzem tzw. „późnych” przesiedleńców (Spaetaussiedler) w przejściowym dla nich obozie w Unna-Massen (1978-1980). Potem otrzymał podobną placówkę w Stuttgarcie, jako duszpasterz tych właśnie przesiedleńców, rejestrując ich, organizując specjalne biuro z dobrą kartoteką. Jego praca wśród emigrantów, z których duża część należała wcześniej do diecezji katowickiej zainspirowała go do wydawania w latach 1987-1992 czasopisma noszącego tytuł „Rundbrief an die Kattowitzer Diózesanangehórige” („Pismo okólne do wiernych przynależnych do diecezji katowickiej”). Pismo to zostało założone przez ks. Franciszka Woźnicę, redagowane było potem przez ks. Karola Hedę. Ze względu na swoją chorobę i przejście na emeryturę ks. Heda przekazał agendy „Rundbriefu” ks. Wołowczykowi. Pismo to zakończyło swój żywot w 1992 r., a to, jak stwierdził ks. Wołowczyk, ze względu na brak zainteresowania życiem diecezji katowickiej ze strony tych „późnych przesiedleńców”, którzy w większości do Niemiec wyjechali nie ze względów narodowościowych, lecz gospodarczych.

Piastując stanowisko duszpasterza przesiedleńców ks. Wołowczyk angażował się w czynne duszpasterstwo, pomagając proboszczom parafii Stuttgart-Steinhaldenfeld, Stuttgart Neugenreut. W ostatnich zaś latach był duszpasterzem w Domu Opieki pw. św. Moniki, prowadzonym przez Siostry Miłosierdzia od Matki Teresy z Kalkuty. Zmarł 15 października 1993 po krótkim pobycie w szpitalu. Został pochowany 21 października tegoż roku na cmentarzu w Stuttgart-Steinhaldenfeld


Śp. Ksiądz Józef RYSZKA (1951-1952)


Urodził się 19.VIII.1917 r. w Chełmie Śląskim. Jego rodzice: Melchior – kolejarz i Agnieszka z d. Adamczyk byli znani ze swej aktywności w parafii. Młodszy brat – Franciszek, poszedł śladami brata i wstąpił do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie. Od 1923 r. uczęszczał do szkoły powszechnej w Chełmie Śl. W latach 1927-1936 był uczniem Państwowego Gimnazjum im. T. Kościuszki w Mysłowicach. Egzamin dojrzałości zdał 26.V.1936 r. Zapisał się na Wydział Teologiczny Uniwersytetu Jagiellońskiego. Wybuch II wojny światowej spowodował, że opuścił Seminarium i od 15.IV.1940 r. kontynuował dalsze studia teologiczne w Seminarium Duchownym w Widnawie. Święcenia kapłańskie przyjął 12.VII.1941 r. we Wrocławiu z rąk kard. A. Bertrama. Dekretem Kurii Katowickiej skierowany został do parafii Świętego Krzyża w Siemianowicach Śląskich. Od 1.VIII.1944 r. przebywał przy parafii świętych Apostołów Piotra i Pawła w Tarnowskich Górach, gdzie spełniał obowiązki wikariusza i drugiego katechety w Państwowym Gimnazjum Męskim. 9.IX.1946 r. otrzymał nominację na stanowisko etatowego katechety w Państwowym Gimnazjum i Liceum Koedukacyjnym w Mikołowie. W 1947 r. poprosił Kurię Diecezjalną o zezwolenie na opracowanie pracy magisterskiej nt. Zasług pasterskich św. Karola Boromeusza pod kierunkiem bpa Michała Godlewskiego, profesora UJ w Krakowie. Od maja 1949 r. obsługiwał kościół filialny p. w. Wniebowzięcia NMP w Międzyrzeczu Pszczyńskim. W sierpniu 1950 r. na wniosek prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Katowicach został zwolniony z posady katechety w szkole, ponieważ (jak głosi urzędowa notatka) „nie wychowywał młodzieży w duchu dzisiejszej rzeczywistości”. W tym samym roku zdał egzamin proboszczowski. W 1951 r. pełnił najpierw obowiązki substytuta w Kochłowicach i tymczasowego wikariusza przy kościele św. Józefa w Chorzowie II, a następnie wikariusza-współpracownika w parafii św. Jadwigi w Szopienicach (od 1954 r.). Wikariusz kapitulny ks. J. Piskorz powierzył mu 2.III.1954 r. kierownictwo referatu budowlanego przy Kurii Diecezjalnej w Katowicach. Miał on nadzorować budowę katedry, troszczyć się o materiał budowlany i właściwe wykorzystanie sił roboczych. Za odmowę przyjęcia tego stanowiska, z adnotacją w dekretach – „sine mora” („bez zwłoki”) – był przenoszony od września 1954 r. do maja 1955 r. aż pięciokrotnie do: Woszczyc, Turzy Śląskiej, Wodzisławia Śląskiego, Bogucic i Chorzowa o parafii św. Barbary. 12.XI.1957 r. ks. Ryszka zamieszkał w Jastrzębiu Zdroju, gdzie został kuratusem przy kościele Najświętszego Serca Pana Jezusa. 30.V.1959 r. otrzymał nominację na stanowisko proboszcza parafii Matki Bożej Wspomożenia Wiernych w Dąbrówce Wielkiej. W ostatnich latach przed emeryturą często chorował. Biskup Herbert Bednorz przyjął 3.IX.1982 r. jego rezygnację. Na emeryturę przeszedł 30.VI.1983 r. i zamieszkał w Ustroniu Polanie. Zmarł 25.I.1993 r. Pochowany został na cmentarzu parafialnym w Podlesiu.



Śp. Ksiądz Adam WOŹNIK (1960-1963)


Urodził się 22.VII.1927 r. w Pszowie. Był synem urzędnika kopalnianego Huberta i Anny z d. Berdesiński. Do szkoły powszechnej uczęszczał w Pszowie. Po jej ukończeniu pomagał matce w prowadzeniu gospodarstwa. W 1944 r. został powołany do wojska niemieckiego, ale nie wypełnił rozkazu i musiał ukrywać się do końca okupacji hitlerowskiej, ponieważ groziła mu kara śmierci.

Po zakończeniu II wojny światowej krótko pracował w kopalni. Następnie uczy się w Państwowym Gimnazjum i Liceum w Rybniku oraz w Liceum dla Dorosłych w Katowicach. W czerwcu 1950 r. zdał egzamin dojrzałości. W tym samym roku wstąpił do Śląskiego Seminarium Duchownego i rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Po zlikwidowaniu tego wydziału przez polskie władze komunistyczne, od 1954 r. kontynuował naukę na studium domesticum w seminarium. Święcenia kapłańskie przyjął 5.VI.1955 r. w krypcie kościoła p. w. Chrystusa Króla w Katowicach z rąk biskupa Zygmunta Golińskiego. Po święceniach pracował na zastępstwie wakacyjnym w rodzinnej parafii Narodzenia NMP w Pszowie. Następnie jako wikariusz duszpasterzował w parafiach: Opatrzności Bożej w Katowicach Zawodziu, św. Michała Archanioła w Michałkowicach, św. Marii Magdaleny w Cieszynie, św. Józefa w Chorzowie (1960-1963), Ścięcia św. Jana Chrzciciela w Tychach (1963-1965) i Najświętszego Serca Pana Jezusa w Koszęcinie (1965-1966).

W 1966 r. został mianowany adiutorem, a dwa lata później administratorem w parafii św. Barbary w Górze (koło Miedźnej). W 1970 r. otrzymał nominację na członka Diecezjalnej Komisji ds. Muzyki Sakralnej oraz Kierownika Kursu Szkoleniowego dla Organistów. W czasie I Synodu Diecezji Katowickiej był członkiem Komisji Liturgicznej – Podkomisji Muzyki i Śpiewu Sakralnego. W kwietniu 1980 r. biskup ordynariusz Herbert Bednorz mianował go wikariuszem-ekonomem, a dwa miesiące później proboszczem parafii Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Katowicach.

Od 1980 r. był przewodniczącym Komisji Muzyki Sakralnej. W czerwcu 1982 r. otrzymał nominację na wikariusza-ekonoma, a trzy miesiące później proboszcza parafii św. Jacka w Radoszowach. Zmarł 24.IV.1988 r. w Radoszowach i tam został pochowany.



Śp. Ksiądz Alojzy WILKOSZYŃSKI (1954-1956)


Urodził się 26.VII.1929 r. w Roździeniu w rodzinie Jana, ślusarza elektromontera, i Anny z d. Grzesik. Miejscową szkołę powszechną, ukończył przed 1939 r., a naukę w zakresie szkoły średniej odbywał stopniowo. Pierwsze dwie klasy zaliczał prywatnie w czasie wojny, następne dwa lata (1945-1946) w Państwowym Gimnazjum w Mysłowicach, ostatnie zaś klasy – w Gimnazjum Prywatnym ojców pijarów w Krakowie. W całości ukończył ją w 1948 r. egzaminem maturalnym.
Po pobycie u pijarów i ukończeniu u nich nowicjatu, a także po złożeniu pierwszych ślubów czasowych, na własną prośbę w 1949 r. uzyskał od kard. Adama Sapiehy zwolnienie ze ślubów zakonnych. 14.I.1949 r. wstąpił do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie, gdzie otrzymał święcenia niższe i wyższe. Równocześnie kontynuował studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego, gdzie 16.VI.1953 r. uzyskał magisterium na podstawie pracy nt. Stan religijny parafii św. Jadwigi w Katowicach-Szopienicach w latach 1939-1949. W pierwszym roku kapłaństwa studiował w Instytucie Pastoralnym dla Księży Neoprezbiterów w Katowicach-Załężu. W dziesiątym roku kapłaństwa zdał 31.XII.1963 r. egzamin proboszczowski na podstawie pracy nt. Parafia Chrystusa Króla w Chybiu, historia i dziesięcioletni plan duszpasterski. Święcenia kapłańskie otrzymał 28.VI.1953 r. z rąk bpa Franciszka Jopa w Kolegiacie Wszystkich Świętych. Pierwszymi jego parafiami, w ramach zastępstw wakacyjnych, były: św. Jadwigi w rodzinnych Szopienicach, św. Andrzeja Boboli w Leszczynach i Najświętszego Serca Pana Jezusa w Koszęcinie. Jako wikariusz pracował potem kolejno w parafiach: św. Augustyna w Lipinach Śląskich, św. Marii Magdaleny w Chorzowie, św. Józefa również w Chorzowie, Wniebowzięcia NMP w Biertułtowach, św. Apostołów Filipa i Jakuba w Żorach, Chrystusa Króla w Chybiu, św. Stanisława Kostki w Giszowcu, Opatrzności Bożej w Gaszowicach, św. Wawrzyńca w Wirku, św. Jana Nepomucena w Łagiewnikach, Bożego Ciała w Zabrzu Kończycach, MB Szkaplerznej w Imielinie, MB Wszechpośredniczki Łask w Urbanowicach i św. Krzyża w Tychach Czułowie. W czasie pobytu w Lipinach oprócz innych obowiązków duszpasterskich, odprawiał msze niedzielną dla chorych w szpitalu w Piaśnikach. 1.IX.1995 r. przeszedł na emeryturę i zamieszkał w rodzinnym domu w Katowicach Szopienicach. Po tygodniowej chorobie zmarł w szpitalu w Janowie 2.X.1997 r. Jego pogrzeb odbył się 6.X.1997 r. w kościele św. Jadwigi w Katowicach Szopienicach. Został pochowany na miejscowym cmentarzu parafialnym.



Śp. Ksiądz Antoni BRZÓSKA (1952)


Urodził się 4.VII.1913 r. w Katowicach-Załężu w rodzinie Jana i Katarzyny z d. Machulec. 30.V.1932 r. zdał maturę w Państwowym Gimnazjum Klasycznym w Katowicach. W tym samym roku został przyjęty w Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie i rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Z powodu choroby nie mógł przyjąć święceń kapłańskich razem z kolegami kursowymi w 1937 r. Został wyświęcony 1.V.1938 r. przez bpa Juliusza Bieńka w kaplicy seminaryjnej w Krakowie. Po krótkim zastępstwie w parafii Krzyża Świętego w Siemianowicach Śląskich został wikariuszem w parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa w Brzezinach Śląskich. Był tam też kapelanem hufca harcerskiego, a od 6.IX.1939 r. wikariuszem-substytutem. Następnie od 26.III.1940 r. był wikariuszem w parafii św. Pawła w Pawłowie. 20.V.1940 r. został aresztowany przez gestapo w Zabrzu i wywieziony do Dachau, gdzie przebywało łącznie 54 księży z diecezji katowickiej. 29.IV.1945 r. został wyzwolony z obozu przez wojska amerykańskie. Po opuszczeniu obozu duszpasterzował wśród Polaków w miejscowości Herte (Braunschweig) i Mariental k. Helmstedt (Niedersachsen). Do Katowic powrócił 23.VII.1947 r. Przywiózł ze sobą podziękowanie od ks. Jana Wojciechowskiego, kierownika Duszpasterstwa Polaków w brytyjskiej strefie okupacyjnej na terenie Niemiec. 12.VIII.1947 r. został skierowany do Chorzowa Starego w charakterze tymczasowego wikarego. Od 1.IX.1947 r. przebywał w parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa w Mysłowicach, a od 10.IX.1950 r. w parafii św. Antoniego w Rybniku. Następnie został posłany na zastępstwa do Świerklan, Paprocan i Kostuchny. Z dniem 13.IX.1952 r. objął stanowisko wikariusza w parafii św. Józefa w Chorzowie, a od 20.XII tegoż roku adiutora w Pawonkowie. Potem był wikariuszem w parafii św. Jadwigi w Szopienicach (od 12.IX.1953), Radoszowach (od. 1.IX.1955), Boguszowicach (od 15.I.1956) i parafii Wszystkich Świętych w Pszczynie, z poleceniem prowadzenia duszpasterstwa w Czarkowie (od 3.IX.1957). Tworzył parafię wokół kaplicy, która powstała z dawnej sali tanecznej. W 1959 r. zgłosił się do egzaminu proboszczowskiego. Prosił o przeniesienie do Bujakowa (1959), Lubomi (1961), Olzy lub Gołkowic (1962). Kierownictwo Wydziału ds. Wyznań w Katowicach nie wyrażało zgody na to ze względu „na brak właściwej postawy obywatelskiej kandydata na samodzielne stanowisko duszpasterskie”. Rozżalony zaistniałą sytuacją pisał: „Dla polskości przebywałem pięć lat w Dachau”. Wniósł podanie o urlop zdrowotny. W latach 1963-1965 mieszkał w byłym konwikcie biskupim w Tarnowskich Górach. Pomagał w parafii Wilcza (od 12.VIII.1963), Turzy i Jedłowniku (od 11.III.1965) oraz Bobrownikach Śląskich (od 28.IV.1965). Dnia 1.XII.1965 r. został ustanowiony substytutem, a od 12.II.1966 r. administratorem parafii Chrystusa Króla w Świerklańcu. W 1978 r. poprosił bpa Herberta Bednorza o przeniesienie na emeryturę, „bo nie nadawał się zupełnie do nowoczesnego duszpasterstwa – jak pisał – i miał zrujnowane nerwy”. Zamieszkał wówczas na probostwie w Rydułtowach-Orłowcu. Lata emerytalne nie były dla niego czasem odpoczynku. Pomagał duszpastersko w parafii Orłowiec. Zmarł w Radoszowach, 21.IX.1994 r. Eksportacja z kaplicy cmentarnej do kościoła Matki Bożej Uzdrowienia Chorych w Orłowcu odbyła się w niedzielę, 25.IX. Uroczystościom pogrzebowym, 26.IX. przewodniczył bp Ignacy Jeż. Trumnę z ciałem złożono w grobie na cmentarzu w Orłowcu. Śp. ks. Antoni Brzóska był świadkiem w procesie beatyfikacyjnym ks. Józefa Czempiela.



Śp. Ksiądz Ignacy SZPUNAR (1953-1957)


Urodził się 5.IV. 1928 r. w Albigowej koło Łańcuta, jako syn rolnika Stanisława i Marii z d. Reizer. W latach 1934-1941 uczęszczał do Publicznej Szkoły Powszechnej im. Ks. A. Tyczyńskiego w Albigowej, w której ukończył siedem klas. Potem uczył się w dwuletniej niemieckiej Szkole Handlowej. Następnie w tajnym nauczaniu przerabiał materiał klas gimnazjalnych i zdawał egzaminy przed Państwową Komisją Egzaminacyjną. Od roku szkolnego 1944/45 uczęszczał do Liceum im. H. Sienkiewicza w Łańcucie, gdzie w 1945 r. zdał tzw. małą maturę, a w 1947 r. – egzamin dojrzałości. W tym samym roku zgłosił się do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie. Święceń kapłańskich udzielił mu 22.VI.1952 r. bp Juliusz Bieniek. Po zastępstwach w Bujakowie i Łaziskach Górnych był w Instytucie dla Księży Neoprezbiterów w Katowicach-Załężu. Stamtąd dojeżdżał z pomocą duszpasterską do różnych parafii. W czasie wakacji 1953 r. był na zastępstwach w Boronowie, Radoszowach i Łaziskach Średnich. Następnie był wikariuszem w parafii św. Józefa w Chorzowie (1.IX.1953 – 12.IX.1956), św. Michała Archanioła w Suchej Górze (1956-1957), św. Klemensa w Ustroniu (1957-1962). Był też katechetą w Technikum Mechaniczno-Kuźniczym. Od 31.VIII.1962 r. duszpasterzował w Rudzicy, najpierw jako administrator, a od 13.VIII.1966 jako proboszcz. Ostatnią jego placówką była parafia św. Antoniego w Siemianowicach Śl. gdzie był od 1971 r. najpierw wikariuszem-ekonomem, a potem proboszczem. Postarał się o wybudowanie domu katechetycznego. W pracach I Synodu Diecezji Katowickiej należał do Komisji Doktrynalnej – Podkomisja Socjologiczna. Pełnił też obowiązki wicedziekana. Był również spowiednikiem zwyczajnym sióstr służebniczek. W 1991 r. poprosił, ze względu na stan zdrowia, o przeniesienie na rentę. Cierpiał na chorobę wzroku i układu krążenia. Biskup przychylił się do jego prośby i z dniem 24.VIII.1991 r. zwolnił go z urzędu proboszcza. Zamieszkał w rodzinnej Albigowej, gdzie zmarł 3.VI.2003 r. i został pochowany.


Śp. Ksiądz Włodzimierz DZIUBEK (1920-1986)


Urodził się 29.III.1920 r. w Ligocie k. Katowic. Był synem górnika Walentego i Florentyny z d. Bimler. Do szkoły wydziałowej oraz Państwowego Gimnazjum im. A. Mickiewicza uczęszczał w Katowicach. Naukę kontynuował w LO im. Odrowążów w Chorzowie, gdzie w 1939 r. zdał egzamin dojrzałości. Po maturze został przyjęty do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie, ale wybuch II wojny światowej pokrzyżował jego życiowe plany. Po napadzie hitlerowców pracował w Urzędzie Skarbowym. W październiku 1940 r. został wcielony do wojska niemieckiego. Po zakończeniu działań wojennych znalazł schronienie w Arcybiskupim Seminarium Duchownym w Bambergu, a następnie Seminarium Polskim w Paryżu. Tam przeszedł całą drogę przygotowania do kapłaństwa. W tym czasie utrzymywał stały kontakt z Kurią Biskupią w Katowicach oraz z bpem S. Adamskim. Święcenia kapłańskie przyjął 8.VII.1951 r. w Paryżu z rąk abpa Maurice Feltin. Po święceniach przez dwa miesiące pracował w parafii Montigny-en-Ostrevent w diecezji Cambrai, po czym powrócił do Polski. Pierwszy dekret w diecezji katowickiej skierował go do parafii katedralnej św. Apostołów Piotra i Pawła w Katowicach. Następnie jako wikariusz duszpasterzował w parafiach: św. Antoniego Padewskiego w Rybniku (1951), św. Józefa w Chorzowie (1951-54), Chrystusa Króla w Katowicach (1954-56), oraz św. Jacka w Radoszowach (1956-57). W styczniu 1957 r. został mianowany katechetą w Liceum Pedagogicznym oraz wykładowcą na kursie wstępnym w Konwikcie Teologicznym w Tarnowskich Górach. Rok później otrzymał nominację na rektora tarnogórskiego kościoła św. Anny. W 1960 r. bp S. Adamski powierzył jego pieczy kurację MB Fatimskiej w Wesołej, a pięć lat później parafię św. Mikołaja w Warszowicach, gdzie pełnił funkcję administratora. W latach 1968-76 był proboszczem parafii św. Apostołów Piotra i Pawła w Paniowach. W 1976 r. został mianowany kapelanem sióstr salwatorianek w Goczałkowicach-Zdroju oraz rektorem miejscowej kaplicy pw. Matki Zbawiciela. Na emeryturę przeszedł w 1985 r. Zmarł 11.XII.1986 r. w Goczałkowicach-Zdroju. Pochowany został na cmentarzu w Katowicach-Panewnikach.



Śp. Ksiądz Jerzy GUTTRY (1948-1952)


Urodził się 12.I.1916 roku w Charlottenburgu koło Berlina. Był synem Jerzego i Marii zd. Moszczeńska. W latach 1925-1928 był uczniem prywatnej szkoły powszechnej w Poznaniu. Następnie uczył się w zakładach ojców jezuitów w Bąkowie pod Chyrowem, gdzie ukończył edukację w zakresie szkoły powszechnej i rozpoczął naukę w gimnazjum. W 1936 roku na skutek złej sytuacji finansowej rodziców opuścił Bąków i przez kolejne dwa lata uczył się w Państwowym Gimnazjum im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu. W maju 1938 roku zdał egzamin dojrzałości. po maturze odbył obowiązkową, trwającą 4 tygodnie, służbę w Junackich Hufcach Pracy. Następnie rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie. Po wybuchu II wojny światowej kontynuował je w Seminarium Duchownym w Sandomierzu. Święcenia kapłańskie przyjął 18.III.1945 roku w Sandomierzu z rąk bpa Jana Kantego Lorka. Jako wikariusz duszpasterzował w parafiach: Najświętszego Serca Pana Jezusa w Brzezinach Śląskich (od 1.V.1945), św. Józefa w Chorzowie, Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Świętochłowicach oraz Najświętszego Serca Pana Jezusa w Mysłowicach. W styczniu 1957 roku został mianowany katechetą w Liceum Ogólnokształcącym oraz Liceum dla Wychowawczyń Przedszkoli w Mysłowicach. W 1959 roku był przez miesiąc substytutem „in spiritualis et temporalibus” w parafii św. Teresy od Dzieciątka Jezus w Chwałowicach. W grudniu 1959 roku otrzymał nominację na substytuta, a cztery miesiące później na proboszcza parafii św. Jerzego w Dębieńsku. Zmarł 30.VI.1978 roku w Dębieńsku i tam został pochowany.



Śp. Ksiądz Łukasz GLOBISZ (1945-1948)


Urodził się 18.X.1904 r. w Serwutach w powiecie prudnickim. Był synem rolnika Andrzeja i Pauliny zd. Mochnik. W 1908 r. razem z rodzicami przeprowadził się do Racławic, gdzie uczęszczał do szkoły powszechnej.

Po jej ukończeniu uczył się rzemiosła i do dwudziestego czwartego roku życia pracował jako czeladnik stolarski. We wrześniu 1928 r. rozpoczął naukę w Niższym seminarium Duchownym Księży Salezjanów w Daszewie. Egzamin dojrzałości jako eksternista zdał w 1935 r. w Gimnazjum Klasycznym w Stryju. W tym samym roku wstąpił do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie i rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Po wybuchu II wojny światowej kontynuował studia w ramach tajnego nauczania w Katowicach. Święcenia kapłańskie przyjął 23.XII.1939 r. w kaplicy Kurii Diecezjalnej w Katowicach z rąk ordynariusza katowickiego biskupa Stanisława Adamskiego. Posługę duszpasterską rozpoczął w trudnym okresie okupacji hitlerowskiej.

Po święceniach pracował krótko w parafii pod wezwaniem Ścięcia św. Jana Chrzciciela na Goduli. Następnie był wikariuszem w parafiach: św. Jana Nepomucena w Przyszowicach i św. Józefa w Załężu. W latach 1942-45 pełnił obowiązki substytuta1 w parafii Trójcy Przenajświętszej w Popielowie. Po zakończeniu II wojny światowej jako wikariusz duszpasterzował w parafiach: św. Marii Magdaleny w Chorzowie Starym, św. Józefa w Chorzowie, św. Antoniego w Dąbrówce Małej i Nawiedzenia NMP w Brzezince. W 1948 r. zdał egzamin proboszczowski. W latach 1948-1953 duszpasterzował na terenie Administracji Apostolskiej Śląska Opolskiego. Był tam najpierw proboszczem w parafii św. Jadwigi Śląskiej w Gliwicach-Brzezince, a następnie proboszczem w parafii Wniebowzięcia NMP w Uszycach i równocześnie administratorem2 ex currendo3 w parafii św. Wawrzyńca w Nasalach. Po powrocie do macierzystej diecezji przez kilka lat mieszkał w Katowicach. W 1956 r. przebywał krótko w prowadzonym przez siostry felicjanki – Domu Opiekuńczym w Pieszycach. W lutym 1957 r. przeniósł się do Cieszyna i zamieszkał w domu sióstr boromeuszek. Zmarł 30.VII.1960 r. w Cieszynie i tam został pochowany.



Śp. Ksiądz Stefan KAWKA (1940-1943)


Urodził się3 listopada 1910 roku w Katowicach w rodzinie Józefa i Cecylii zd. Osypka. Po ukończeniu szkoły powszechnej uczył się w gimnazjum w Mikołowie. W 1929 roku zdał egzamin dojrzałości. Po maturze wstąpił do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie i rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Święcenia kapłańskie przyjął 24 czerwca 1934 roku. Po święceniach był na zastępstwie wakacyjnym w parafii św. Jana Chrzciciela w Bojszowach. Następnie jako wikariusz duszpasterzował w parafiach: św. Jadwigi w Chorzowie, św. Michała Archanioła w Orzegowie, Wniebowzięcia NMP w Hajdukach Wielkich, św. Józefa w Chorzowie i św. Józefa na Załężu. 1 września 1946 roku został mianowany administratorem w parafii Chrystusa Króla w Świerklańcu. 23 lipca 1957 roku został zatwierdzony na stanowisku proboszcza. W 1965 roku przeszedł na emeryturę i zamieszkał w klasztorze Sióstr Służebniczek w Katowicach Panewnikach. Zmarł 21 marca 1971 roku w Piotrowicach. Został pochowany w Mikołowie.



Śp. Ksiądz Ignacy REMBOWSKI ( 1942-1944)


Urodził się 27.VII.1905 r. w Grodnicy w powiecie Gostyń Wielkopolski, jako najmłodsze z ośmiorga dzieci małorolnego chłopa Franciszka i Marii zd. Filipak. W 1911 r. rozpoczął naukę w szkole ludowej w Koszkowie, którą ukończył w r. 1919. Wtedy to jego matka poleciła swego syna opiece ks. Olejniczaka – proboszcza w Gostyniu, wielkiego społecznika, założyciela gimnazjum państwowego w Jarocinie. Dzięki jego pomocy finansowej młody Ignacy mógł rozpocząć naukę w gimnazjum samorządowym w Gostyniu. W tym czasie przebywał w konwikcie oo. filipinów w Gostyniu. Po ukończeniu szóstej klasy, tzn. w 1924 r. ze względu na trudności finansowe zmuszony był jednak przenieść się do gimnazjum państwowego w Jarocinie. Po zdaniu w 1927 r. egzaminu dojrzałości wstąpił do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie i rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Święcenia kapłańskie przyjął 26.VI.1932 r. Po święceniach został skierowany na zastępstwo wakacyjne do Załęża. Następnie był wikariuszem w Zgodzie (1932-1934), Radoszowach (1934-1935) oraz w Janowie-Giszowcu (1935-1937), gdzie pełnił również funkcję kapelana hufca harcerskiego. Od 1937 r. był wikariuszem w parafii Niepokalanego Poczęcia NMP w Katowicach. Wspominał, że w grudniu 1940 r. otrzymał od ks. Emila Szramka kartkę bożonarodzeniową z obozu koncentracyjnego w Dachau, w której nadawca w słowie Hoffnung – nadzieja, zamiast litery „f” wstawił znak krzyża, co odczytano w Katowicach jako zapowiedź bliskiej śmierci. Po przyłączeniu Zaolzia do Polski biskup Stanisław Adamski w listopadzie 1938 r. mianował go administratorem parafii Dąbrowa. Na żądanie gestapo w maju 1940 r. musiał opuścić tę parafię i przebywał przez kilka miesięcy w klasztorze oo. franciszkanów w Rybniku oraz na terenie parafii mariackiej w Katowicach. W listopadzie 1940 r. zdał egzamin proboszczowski. Następnie był wikariuszem w parafiach: Najświętszego Serca Pana Jezusa w Nakle Śląskim (1940-1942) i św. Józefa w Chorzowie (1942-1944). We wrześniu 1944 r. po śmierci ówczesnego proboszcza ks. Hofmanna (5.IX.1944 r.) został administratorem parafii Wniebowzięcia NMP w Studzionce. Od 2.XII.1945 r. duszpasterzował w parafii Matki Bożej Szkaplerznej w Imielinie, najpierw jako administrator, a od 1957 r. jako proboszcz. Tutaj w pierwszych latach po zakończeniu II wojny światowej pełnił ponadto funkcję kapelana hufców harcerskich. W latach 1948-1953 kierował rozbudową kościoła parafialnego, zaplecza katechetycznego, a także odbudową spalonego probostwa. Następnie w latach 1953-1957, zatroszczył się o powiększenie cmentarza parafialnego. W 1974 r. przeszedł na emeryturę. Mimo to nie zrezygnował z pracy duszpasterskiej. W latach 1974-1976 był pomocnikiem-rezydentem w parafii Sławno, a w latach 1976-1981 w parafii Białogard w diecezji koszalińsko-kołobrzeskiej. W 1981 r. przeniósł się do Gliwic, gdzie, w miarę swoich sił, pomagał w duszpasterstwie przy parafii św. Apostołów Piotra i Pawła. swój złoty jubileusz kapłaństwa obchodził uroczyście w parafii Sławno (1982), zaś sześćdziesiątą rocznicę święceń kapłańskich w rodzinnej parafii Wielkie Strzelce (1992). Pod koniec lat osiemdziesiątych XX wieku zapadł na zdrowiu, m. in. zaczął chorować na cukrzycę. Od 1991 r. przebywał jako proboszcz-senior na probostwie w Imielinie. Zmarł 21.III.1997 r. w Imielinie. Pochowany został na miejscowym cmentarzu.



Śp. Ks. Jan LATUSEK ( 1938-1940)


Urodził się 29.XI.1911 r. w Tychach, w rodzinie kolejarza Pawła i Franciszki zd. Goj. Uczęszczał do gimnazjum klasycznego w Pszczynie. 4.VI.1930 r. zdał egzamin dojrzałości. Po maturze został przyjęty do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie i rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. 30. VI.1935 r. przyjął święcenia kapłańskie. W czasie wakacji pomagał w pracy duszpasterskiej w Rybnej i Rudzie Śląskiej- Wirku. Jako wikariusz pracował w parafiach: św. Apostołów Piotra i Pawła w Katowicach (1935-1938), św. Barbary w Chorzowie (1.IX.1935), św. Józefa w Chorzowie (1938-1941), Radlinie (1941-1945). 16.V.1945 r. został mianowany administratorem parafii w Rogowie, gdzie zajął się odbudową zniszczonego przez działania wojenne kościoła. Dwa lata później – 20.VI.1947 r. został ustanowiony proboszczem w Rogowie. 12.III.1946 r. otrzymał nominację na referenta ds. budowlanych w diecezji. 3.IV.1957 r. został wybrany dziekanem dekanatu wodzisławskiego. Był księdzem niezwykle pracowitym. Cechowała go gorliwość duszpasterska. W Radlinie, gdzie dzięki jego zaangażowaniu zmodernizowano kościół, sprowadzono z Frankfurtu nowe organy (pomimo czasu wojny). Po krótkiej chorobie zmarł 22.I.1966 r. w szpitalu w Wodzisławiu Śląskim.

Został pochowany na cmentarzu w Rogowie.



Śp. Ks. Jan NITA (1937-1940 i 1945-1968)


Urodził się 20.II.1908 r. w Szczurowej w powiecie Brzeskim. Był synem rolnika Bartłomieja i Marii zd. Giemza. Po ukończeniu szkoły powszechnej uczył się w Gimnazjum w Tarnowie. W 1928 r. zdał egzamin dojrzałości. Po maturze wstąpił do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie i rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Święcenia kapłańskie przjął 29.VI.1933 r. Jako wikariusz duszpasterzował w parafiach: św. Pawła w Pawłowie, Najświętszego Serca Pana Jezusa w Nakle, MB Różańcowej w Halembie, św. Wawrzyńca w Wirku-Nowej Wsi i św. Józefa w Chorzowie. Po wybuchu II wojny światowej został zmuszony do opuszczenia Górnego Śląska. Do diecezji katowickiej i parafii św. Józefa w Chorzowie powrócił w 1945 r. Tam jego praca przebiegała odtąd w trzech etapach: do 1947 r. był adiutorem, kolejne pięć lat administratorem i wreszcie w latach 1957-1968, proboszczem. Zmarł 13.VIII.1968 r. w Krynicy.

Został pochowany na cmentarzu parafii św. Józefa w Chorzowie.



Śp. Ks. Juliusz PUSTELNIK (1941-1942 i 1946)


Urodził się 6.III.1911 r. w Wiśle Małej koło Pszczyny. Pochodził z rodziny rolników Józefa i Marii zd. Maska. Po pięciu latach nauki w miejscowej szkole powszechnej (1918-1924) podjął naukę w Gimnazjum im. B. Chrobrego w Pszczynie. Po maturze, w 1931 r. wstąpił do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie i na Wydział Teologiczny Uniwersytetu Jagiellońskiego (1931-1936). Prócz niego studia teologiczne odbywał także jego brat – Herman w seminarium księży zmartwychwstańców. Święcenia kapłańskie otrzymał 28.VI.1936 r.

Po wakacyjnym zastępstwie w rodzinnej parafii była wikariuszem w parafii św. Józefa w Rudzie Śląskiej (1936-1939). Od 6.IX.1939 r., w okresie czasowej nieobecności proboszcza ks. Franciszka Strzyża, był substytutem w parafii Ścięcia św. Jana Chrzciciela w Goduli. Od 15.IX.1939 r. był wikariuszem parafii św. Marii Magdaleny w Chorzowie. 13.IV.1940 r. został aresztowany przez gestapo, wraz z ks. K. Kosyrczykiem i przewieziony do obozu koncentracyjnego w Dachau. Następnie 26.V.1940 r. trafił do obozu koncentracyjnego w Gusen, a stamtąd po dwóch tygodniach przetransportowano go do Mauthausen. 18.XI.1940 r. został zwolniony z obozu, ale gestapo wydało mu zakaz sprawowania wszelkich czynności duszpasterskich. By uniknąć usunięcia ks. Pustelnika z terenu diecezji zatrudniono go w Drukarni Katolickiej w charakterze korektora. Dzięki staraniom wikariusza generalnego ks. F. Strzyża zezwolono, by był wikarym, ale w parafii, gdzie nie będzie Niemiec. Dlatego 1.VI.1941 r. został skierowany do pracy w parafii św. Józefa w Chorzowie przy boku ks. Pawła Czaji. 8.IV.1942 r. został powołany do wojska niemieckiego jako sanitariusz i wysłany do Steil w Holandii. W listopadzie 1942 r. został przeniesiony na oddział chirurgiczny szpitala wojskowego w Berlinie. W czasie od 1.IX.1944 do 8.V.1945 pełnił służbę w szpitalu w Stawanger w Norwegii. Po przyjeździe polskich oficerów łącznikowych mianowano go kapelanem Polaków w Norwegii. 25.IV.1946 r. wrócił do Polski. Przez dwa miesiące pełnił zastępstwo wakacyjne w parafii św. Józefa w Chorzowie. Następnie ustanowiono go 5.IX.1946 r. wikariuszem-substytutem parafii Najświętszego Serca Pana Jezusa w Katowicach Murckach. W 1947 r. przez dwa miesiące był substytutem w parafii Najświętszej Maryi Panny Wspomożycielki Wiernych w Wełnowcu. 25.VIII.1947 r. otrzymał nominację na administratora w parafii św. Katarzyny w Czechowicach. W czasie pracy duszpasterskiej w Czechowicach 25.I.1949 r. został aresztowany przez Urząd Bezpieczeństwa za czytanie z ambony (23.I) listu pasterskiego biskupa katowickiego z 17.I.1949 r. Do aktu oskarżenia dołączono również zarzut o szkalowanie ustroju Polski Ludowej na katechizacji młodzieży w Technikum Rolniczym w Czechowicach, gdzie był katechetą. Równocześnie usiłowano go oskarżyć o namawianie żołnierzy polskich w Norwegii, by nie wracali do Polski. Z wyrokiem kary szesnastu miesięcy był uwięziony w Katowicach do 30. V.1950 r. Po odsiedzeniu kary powrócił do swojej parafii. W 1976 r. przeszedł na emeryturę. W 1983 r. otrzymał zgodę biskupa Herberta Bednorza na otwarcie kaplicy prywatnej w swoim domu, który stał się później podstawą do budowy kościoła i erygowanej 1.I.1987 r. parafii pod wezwaniem św. Maksymiliana Kolbego. Zmarł 1.V.1995 r. w Czechowicach-Dziedzicach. Pogrzeb odbył się w Czechowicach, gdzie został też na cmentarzu parafialnym pochowany.



Śp. Ks. Jan SKRZYPCZYK (1920-1921)


Uczył się w gimnazjum w Gliwicach. Krótko przed maturą, w 1911 roku, usunięto go ze szkoły za to, że czytał książki polskie i na lekcjach historii odważył się „demaskować fałszerstwa niemieckich historyków”. Zdał egzamin dojrzałości w 1912 r. w Salzwedel (Saksonia). Rozpoczął studia teologiczne na Uniwersytecie Wrocławskim przerwane przez I wojnę światową. Uczestniczył w tej wojnie w mundurze pruskiego żołnierza. Święcenia kapłańskie przyjął 20.VI.1920 r. w katedrze wrocławskiej. Jako wikariusz pracował w Chorzowie w parafii św. Józefa, w Chociebużu, w Pawłowicach i w Mysłowicach. Został notariuszem w Administracji Apostolskiej (1923). Jesienią 1924 r. wyjechał na studia prawnicze do Rzymu. Po ich ukończeniu był kanclerzem Kurii Diecezjalnej (1926-1929), był sędzią prosynodalnym (1934-1939), egzaminatorem prosynodalnym (1932-1939). Od 1929 r. kierował pracą duszpasterską w kościele pod wezwaniem św. Józefa w Rudzie Śląskiej. Został mianowany radcą duchownym Kurii Biskupiej (1929-1939). Był wizytatorem nauki religii dla szkół powszechnych (1934). Należał do Prosynodalnej Komisji Kodyfikacyjnej (1928). Dzięki szczęśliwemu zbiegowi okoliczności uszedł śmierci obozowej. Kilkakrotnie ryzykował nocne wyprawy do swojego kościoła. Przy zamkniętych bramach odprawiał Mszę św.

Zmarł w 20.VI.1948 r. w Rudzie Śląskiej.



Śp. Ks. Augustyn RYGIELSKI (1924-1934)


Urodził się 23.XII.1886 r. w Kornatowie w pow. chełmińskim na Pomorzu. Podczas nauki w gimnazjum w Chełmnie w latach 189801902 jego bratu, kuzynom oraz innym kolegom wytoczono proces za uczestnictwo w tajnych kursach historii i literatury polskiej. W tej sytuacji poradzono mu, aby poszukał innej szkoły do kontynuowania nauki. Ostatecznie zdał maturę 28.VII.1906 r. w Gimnazjum Humanistycznym oo. benedyktynów-oliwetanów w Tanzenbergu w Karyntii. Wstąpił do zakonu benedyktynów, przyjmują imię zakonne „Kazimierz”, i jednocześnie studiował teologię w Kolegium św. Benedykta oraz w Collegium Angelicum w Rzymie. Święcenia kapłańskie otrzymał 3.VII.1910 r.

Czteroletni okres do wybuchu I wojny światowej spędził w duszpasterstwie, a po otrzymaniu obywatelstwa cesarstwa austriackiego został katechetą w Abacji. Zdążył jeszcze uzyskać tytuł doktora na Angelicum na podstawie dysertacji De peccato originaliet Immaculata Conceptione BWV. Od momentu wybuchu I wojny światowej na kilka lat związał sie mocno z duszpasterstwem wojskowym. Do 1915 r. był kapelanem szpitalnym w Wiedniu, a następnie został proboszczem dywizji lwowskiej na froncie wschodnim. Po przegranej wojnie i rozpadzie cesarstwa austriackiego pracował w kancelarii biskupa polowego w Wiedniu (od marca 1919 r.). Po odrodzeniu Polski, przeszedł do polskiej armii, gdzie pracował jako kapelan szpitala garnizonowego w Przemyślu, a następnie w Poznaniu.

W grudniu 1920 r. oddelegowano go na Górny Śląsk, gdzie wziął udział w przygotowaniach do plebiscytu. Był kierownikiem propagandy plebiscytowej w powiecie gliwickim. W czasie III powstania śląskiego był kapelanem wojsk powstańczych Grupy „Południe”, obejmującej swym zasięgiem powiaty pszczyński, rybnicki i raciborski (25.V-5.VII.1921 r.). Po powstaniu przebywał w stronach rodzinnych, a po przyłączeniu części Górnego Śląska do Polski i utworzenia Administracji Apostolskiej w Katowicach powrócił, by już na stałe związać się ze szkolnictwem. W latach 1922-1924 pracował w mikołowskim miejskim progimnazjum, gdzie uczył początkowo przedmiotów świeckich, a od 6.XI.1923 r. nauczał religii. Kolejnym etapem była praca w państwowym gimnazjum w Rybniku, a w latach 1924-1925 zamieszkał w Chorzowie. Z pewnością do 1934 r. przebywał jako rezydent w parafii św. Józefa, a następnie do 1937 r. przy parafii św. Franciszka z Asyżu w Chorzowie-Klimzowcu i wreszcie w parafii św. Barbary, gdzie proboszczem był ks. Jan Brandys. W latach 1926-1935 był katechetą w Państwowym Gimnazjum Męskim im. Odrowążów w Chorzowie.

Nauczał religii także w chorzowskich szkołach dokształcających: Miejskim Instytucie Kształcenia Zawodowego (1933-1934) orazw Szkole Przysposobienia Kupieckiego (1929-1939). Przed wybuchem II wojny światowej zamieszkał w Zakładzie św. Jadwigi w Chorzowie, gdzie pełnił obowiązki kapelana szpitalnego. Po sekularyzacji 27.VIII.1930 r. został inkardynowany do diecezji katowickiej z dniem 25.II.1931
Po wybuchu II wojny światowej został usunięty ze szkoły, a 30.IV.1940 r. aresztowany. 5.V.1940 r. został wywieziony do obozu w Dachau, a 26.VI.1940 r. do Mauthausen-Gusen. Tam też zginął 10.III.1941 r.



Śp. Ks. Paweł KITTA (1928)


Urodził się 3.IX.1898 r. w Zimnicach Małych koło Opola. Był synem rolnika Pawła i Franciszki zd. Malik.

Do szkoły ludowej uczęszczał w rodzinnej miejscowości. Naukę w zakresie szkoły średniej rozpoczął w zakładzie księży salezjanów w Oświęcimiu. Po wybuchu I wojny światowej został powołany do wojska pruskiego. Po krótkim pobycie w Raciborzu skierowano go na front. Tam poważnie zachorował.

Leczył się w szpitalach w Sławęcicach. Po rekonwalescencji, nie wrócił już do czynnej służby wojskowej, ale został skierowany do biura wojskowego w Warszawie, gdzie – korzystając z okazji – ukończył kolejną klasę gimnazjum.
Od 1918 r. przygotowywał się do matury w Gimnazjum św. Jacka w Krakowie.

Ze względu na sytuację panującą na Górnym Śląsku postanowił przerwać naukę i powrócił w rodzinne strony, aby wziąć czynny udział w powstaniu. Następnie kontynuował naukę w gimnazjum w Królewskiej Hucie, gdzie w czerwcu 1923 zdał egzamin dojrzałości. Po maturze wstąpił do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie i rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Święcenia kapłańskie przyjął 24.VI.1928 r. Jako wikariusz pracował w parafiach: Św. Józefa w Królewskiej Hucie (1928), Trójcy Przenajświętszej w Szarleju (1928-1930), św. Barbary w Królewskiej Hucie (1930-1935), Matki Bożej Różańcowej w Chropaczowie (1935-1937) i Wszystkich Świętych w Pszczynie (1937-1939).

Po wybuchu II wojny światowej był krótko na zastępstwie duszpasterskim w parafiach św. Apostołów Piotra i Pawła w Kamieniu, św. Jadwigi w Szopienicach, Nawiedzenia NMP w Orzeszu, św. Antoniego w Dąbrówce Małej i św. Marii Magdaleny w Chorzowie Starym. Następnie do końca okupacji hitlerowskiej, pełnił rolę substytuta w parafii Krzyża Świętego w Siemianowicach Śląskich. Po zakończeniu II wojny światowej był krótko katechetą w Państwowym Gimnazjum Koedukacyjnym w Siemianowicach Śląskich. Następnie na prośbę ówczesnego administratora apostolskiego Śląska Opolskiego ks. Bolesława Kominka i po uprzedniej zgodzie biskupa katowickiego ks. Stanisława Adamskiego, został mianowany proboszczem parafii św. Andrzeja w Zabrzu. W 1947 r. z jego inicjatywy powstała na terenie parafii kaplica i placówka duszpasterska pw. Niepokalanego Poczęcia NMP, która w 1958 r. została samodzielną parafią. W uznaniu zasług w 1953 r. otrzymał tytuł dziekana honorowego. Zmarł 14.VIII.1976 r. w Zabrzu i tam został pochowany.



Śp. Ks. Lucjan PITLOK (1936-1937)


Urodził się 13.X.1908 r. w Skrońsku w powiecie oleskim. Był synem Augustyna i Jadwigi zd. Harupa. Do szkoły powszechnej uczęszczał w Ćwiklicach. Następnie uczył się w gimnazjum humanistycznym w Pszczynie. W 1926 r. zdał egzamin dojrzałości. Po maturze wstąpił do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie i rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Święcenia kapłańskie przyjął 21.VI.1931 r. Po święceniach był na zastępstwie wakacyjnym w parafiach: św. Apostołów Piotra i Pawła w Bziu Zameckim oraz Wniebowzięcia NMP w Hajdukach Wielkich. Od września 1931 r. jako wikariusz duszpasterzował w parafii Niepokalanego Poczęcia NMP w Katowicach. Pełnił ponadto funkcję katechety w miejscowej szkole dokształcającej. W roku szkolnym 1932/1933 był katechetą w Państwowym Gimnazjum Klasycznym i Matematyczno-Przyrodniczym z niemieckim językiem wykładowym oraz w Państwowej Szkole Przemysłowej w Bielsku. Od sierpnia 1933 r. pełnił ponownie obowiązki wikarego w parafii Niepokalanego Poczęcia NMP w Katowicach. Następnie w tym samym charakterze pracował w parafiach: św. Józefa w Chorzowie (1936-1937) i Najświętszego Serca Pana Jezusa w Mysłowicach, gdzie powołano go także na stanowisko kapelana w miejscowym więzieniu izolacyjnym. W latach 1940-1946 kierował – jako substytut – parafią Najświętszego Serca Pana Jezusa w Mysłowicach. W 1944 r. aresztowany przez gestapo, przebywał krótko w mysłowickim więzieniu.

Po wojnie został mianowany substytutem (od 2.V.1946), administratorem (od sierpnia 1946) i wreszcie proboszczem (1966) w parafii św. Anny w Katowicach-Janowie. Zmarł nagle 18.VII.1974 r. w Katowicach-Janowie i tam też został pochowany.



Śp. Ks. Leon CHUDY (1934-1936)


Urodził się 12.IV.1906 r. w rodzinie Józefa i Józefy zd. Puziak, którzy wyemigrowali z początkiem XX stulecia z Uścięcic w powiecie Grodzisk, do Recklnghausen w Westfalii i tam się osiedlili wśród robotników polskich.
Tam też na miejscu uczęszczał do szkoły podstawowej i gimnazjum. Po I wojnie światowej rodzice wrócili z dziećmi do Polski i otworzyli w Bydgoszczy mały sklep spożywczy, a mały Leon kontynuował naukę w miejscowym Gimnazjum Klasycznym. $.VI.1925 r. zdał maturę, a 3.X.1925 r. wstąpił do Arcybiskupiego Seminarium Duchownego w Poznaniu, skąd po dwóch latach przeniósł się do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie. Po ukończeniu studium na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego został 21.VI.1931 r. w katowickiej Katedrze wyświęcony na kapłana. W lipcu zastępował kapelana w klasztorze Sióstr Boromeuszek w Cieszynie, a od 1.VIII.1931 r. objął obowiązki wikariusza przy kościele parafialnym w Szarleju. Dwuletnia ciężka praca duszpasterska w tej placówce odbiła się na jego zdrowiu i przez jakiś czas zlecano mu tylko zastępcze funkcje, od 26.VIII.1933 r. w Bobrownikach, od 16.X.1933 r. w Kobiórze, a od 19.II.1934 r. w Gostyni. Dopiero 28.IV.1934 r. został znowu stałym wikariuszem przy kościele św. Józefa w Chorzowie, a od 29.VIII.1936 r. w Mikołowie. Z chwilą agresji niemieckiej wcielony jako kapelan do Wojska Polskiego nie chciał po kampanii wrześniowej wrócić na Śląsk, ale się ukrywał i po kryjomu wykonywał czynności duszpasterskie na terenach okupowanych. Według późniejszych informacji 25.VI.1941 r. został ujęty i odtąd wszelki ślad po nim zaginął.



Śp. Ks. dr Alfons FROSS (1926, 1934-1936)


Urodził się 26.XI.1902 r. w Zaborzu w rodzinie górnika Jana i Marii zd. Przegendza. Po ukończeniu szkoły podstawowej w rodzinnej miejscowości kontynuował naukę w gimnazjum w Zaborzu i Bytomiu. Egzamin maturalny składał w maju 1920 r. przed Komisją Plebiscytową w Bytomiu. Następnie wstąpił do Seminarium Duchownego w Poznaniu. Przebywał w nim jednakże krótko: od października 1920 do lipca 1921. Po opuszczeniu poznańskiego seminarium wyjechał do Insbrucka, gdzie za zezwoleniem ks. A. Hlonda studiował teologię.
Zamieszkał prywatnie u oo. kapucynów, chociaż według prawa i zwyczaju winien był przebywać w konwikcie1 dla teologów. W czerwcu 1923 r. wyjechał do Rzymu, gdzie w październiku tr. obronił pracę doktorską z dziedziny filozofii. 4.VI. 1923 r. został przyjęty do Administracji Apostolskiej Górnego Śląska. Po wypełnieniu wszystkich formalności, to jest zwłaszcza po zatwierdzeniu studiów teologicznych w Poznaniu i Insbrucku otrzymał święcenia kapłańskie 20.III.1926 r. Jego pierwszymi placówkami duszpasterskimi były kolejno parafie: św. Józefa w Chorzowie i św. Krzyża w Siemianowicach (1926-1927). W 1927 r. mianowany katechetą w Męskim Gimnazjum Męskim i Żeńskim w Siemianowicach. Następnie w latach 1931-1932, pracował jako katecheta w polskich szkołach dokształcających w Katowicach. Z dniem 1. III. 1934 r. objął placówkę wikariuszowską w parafii św. Józefa w Chorzowie. Po czterech latach pracy, już jako proboszcz, rozpoczął duszpasterzowanie w Brzeziu. W czasie wojny został ukarany grzywną, jak wielu innych księży w diecezji, za odprawianie Uroczystości Wniebowstąpienia Pańskiego i Bożego Ciała wbrew przepisom władz okupacyjnych. Po zakończeniu działań wojennych nie mógł wrócić do Brzezia i dlatego został przeniesiony do Czuchowa, gdzie 15.IV.1945 r, mianowany został administratorem2. W tej parafii pracował aż do przejścia na emeryturę tj. do 1960 r. Wśród swoich uczniów i księży cieszył się opinią oryginalnego katechety. Trzeba także wspomnieć, że z chwilą przejścia na emeryturę rokrocznie wszystkie swoje zaoszczędzone pieniądze przekazywał na budowę kościołów. Ostatnie lata swojego życia spędził jako emeryt, mieszkając na prebendzie3 w Mysłowicach. Zmarł 6.XI.1983 r. w Mysłowicach, tam też został pochowany.



Śp. Ks. Franciszek KLIMZA (1932-1934)


Urodził się 1.X.1892 r. w Dąbrówce Małej. Był synem urzędnika kolejowego i kupca Józefa oraz Marii zd. Wieczorek. Do szkoły powszechnej uczęszczał w Bogucicach. Po jej ukończeniu przez trzy lata uczył się w Katowicach zawodu cukiernika i piekarza. W latach 1910-1914 był uczniem Zakładu Naukowego Księży Salezjanów w Daszewie pod Stryjem. Od 1914 r. kontynuował edukację prywatnie we Fryburgu. Po wybuchu I wojny światowej został powołany do wojska pruskiego. W jego szeregach jako podoficer służył najpierw w 38. Pułku Piechoty w Kłodzku. Następnie był sanitariuszem we Wrocławiu i Lądku Zdroju. W 1917 r. przebywał na froncie we Włoszech, a rok później we Francji. Uczestniczył w walkach pod Izonzo, Pawią, Artois, Monchy, Bapaume, Duai, Arras, Albert i Scarpe.

Po zakończeniu I wojny światowej uczęszczał w Krakowie na kurs przygotowujący do matury. Egzamin dojrzałości zdał w sierpniu 1920 r. w Bytomiu. Po maturze rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Był pierwszym studentem teologii z Górnego Śląska na tej uczelni. W 1923 r. znalazł się w gronie alumnów tworzącego się w Krakowie Śląskiego Seminarium Duchownego. Rok później poprosił administratora apostolskiego Polskiego Śląska ks. Augustyna Hlonda o możliwość wyjazdu do Rzymu w celu pogłębienia studiów z dogmatyki i socjologii. Mimo poczynienia poważniejszych kroków w tej sprawie do wyjazdu jednak nie doszło. Święcenia kapłańskie przyjął 5.VII.1925 r. w kościele pod wezwaniem Najświętszego Serca Pana Jezusa w Krakowie z rąk abpa Adama Sapiehy. Jako wikariusz duszpasterzował najpierw w parafii Matki Bożej Różańcowej w Chropaczowie (1925-1926), Narodzenia NMP w Pszowie (1926-1929), Krzyża Świętego w Siemianowicach Śląskich (1929-1931), Św. Józefa w Rudzie Śląskiej (1931-1932), Św. Józefa w Królewskiej Hucie (1932-1934). W okresie wakacyjnym 1934 r. powierzono mu prowadzenie tymczasowego duszpasterstwa w klasztorze oo. bonifratrów w Cieszynie. Potem znów w charakterze wikariusza pracował w parafii św. Anny w Janowie-Giszowcu. W 1932 r. zdał egzamin proboszczowski. W 1935 r. biskup Stanisław Adamski mianował go proboszczem parafii św. Mikołaja w Warszowicach. Przeprowadził remont tamtejszego kościoła, wprowadzając do niego elektryczność. Ponadto odnowił probostwo, dom parafialny i organistówkę. Po wyjeździe z kraju ks. Tomasza Reginka w grudniu 1939 r. został mianowany substytutem1 w parafii Matki Bożej Bolesnej w Rybniku, gdzie przebywał przez cały okres okupacji hitlerowskiej. W latach 1945-1955 był administratorem2 w parafii św. Apostołów Mateusza i Macieja w Brzeziu nad Odrą. 5.XII.1955 r. otrzymał nominację na kuratusa3, a rok później na administratora w parafii św. Antoniego w Rybniku. Od 1957 r. jako emeryt mieszkał na prebendzie4 w Mysłowicach. Zmarł 23.XII.1975 r. w Aachen w Niemczech. Został pochowany w Rybniku.



Śp. Ks. Franciszek BOJDOŁ (1930)


Urodził się 2.IV.1905 r. w Wyrach, syn robotnika Teodora i Marty z d. Żogała. W 1910 r. zmarł mu ojciec, a w 1920 r. matka. Po ukończeniu szkoły ludowej w Wyrach chodził do gimnazjum w Mikołowie, od września 1923 do gimnazjum w Katowicach. 17. VI.1925 r. zdał maturę, po czym wstąpił do Śląskiego Seminarium Duchownego w Krakowie i studiował teologię na Uniwersytecie Jagiellońskim. 22.VI.1930 r. przyjął święcenia kapłańskie. Od 13.VII.1930 r. pracował jako wikary w parafii św. Józefa w Królewskiej Hucie, a od 20.X.1930 r. w parafii św. Jadwigi. Po czterech latach pracy na Górnym Śląsku został przeniesiony do Cieszyna, gdzie od 20.VIII.1934 r. był wikariuszem w parafii św. Marii Magdaleny. 30.X.1936 r. otrzymał nominację na kapelana harcerskich hufców męskiego i żeńskiego w Cieszynie, a od 10.IX.1937 r. został katechetą w Gimnazjum Kupieckim w Cieszynie. W sierpniu 1939 r. otrzymał nominację na kapelana 4. pułku Strzelców Podhalańskich, stacjonującego w Cieszynie. Razem z pułkiem przeszedł całą kampanię wrześniową. W końcu września 1939 r. pod Lwowem dostał się do niewoli niemieckiej. Po zwolnieniu wrócił do Krakowa i rozpoczął starania o przepustkę umożliwiającą mu powrót na Śląsk. Ponieważ nie otrzymał zezwolenia na pracę na Śląsku, pozostał w Krakowie jako kapelan sióstr sercanek. Jednocześnie pomagał w pracy duszpasterskiej w parafii św. Anny w Krakowie. 18.IV.1942 r. został aresztowany i osadzony w więzieniu na Montelupich. Tam otaczał opieką kapłańską współwięźniów. Po kilkunastu dniach został wywieziony do obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu, gdzie 27.V.1942 r. został rozstrzelany.



Śp. Ks. Juliusz KWAPULIŃSKI (1929-1934)


Urodził się 11.IV.1883 r. w Lipinach Śląskich w wielodzietnej rodzinie hutnika Jana i Marianny z Miketów, pochodzącej z Królówki koło Woszczyc. Po ukończeniu ośmioklasowej szkoły elementarnej w Lipinach wpracował w tamtejszej hucie cynku przez pięć lat (do 1902 r.), a następnie wstąpił do zakładu księży salwatorianów w Meranie w Tyrolu, gdzie przebywał do 1906 r. i ukończył siedem klas gimnazjalnych. Wystąpiwszy z zakładu, po kilkumiesięcznych lekcjach prywatnych, został przyjęty do ósmej klasy Prywatnego Gimnazjum dra Wolfa we Wrocławiu. Ze względu na trudności finansowe opuścił szkołę, uczył się prywatnie i w końcu 1907 r. został przyjęty do Państwowego Gimnazjum w Pszczynie. Naukę przerwał, a następnie podjął pracę biurową w magistracie w Zabrzu (pół roku) i w zakładzie ubezpieczeń w Katowicach (niespełna rok). Mimo skromnych zasobów pieniężnych udał sie w 1911 r. do Fryburga w Szwajcarii, gdzie jesienią podjął na tamtejszym uniwersytecie studia filozoficzne (4 semestry) i teologiczne (6 semestrów), przerwane latem 1915 r. z powodu wojny. Od maja 1916 przebywał w Seminarium Duchownym we Włocławku, gdzie z rąk bpa Stanisława Zdzitowieckiego 10.VI.1917 r. otrzymał święcenia kapłańskie. Rozpoczął posługę duszpasterską jako wikariusz w parafiach: w Dobroniu w powiecie łaskim (3 miesiące), w Russocicach w powiecie kamińskim (1 rok), w Pabianicach (1 rok), w Dobrem w powiecie kaliskim (3 miesiące), w Tuliszkowie w powiecie kamińskim (2 lata), w Rząśni w powiecie noworadomskim (od 6.IV.1921), a także jako wikariusz i administrator w Mostowie w powiecie częstochowskim (od 8.VII.1921) oraz w Szadku w powiecie sieradzkim (od września 1924), a nieco wcześniej był prefektem szkół powszechnych w Mostowie, Zawadach i Siedlcu (od 9.X.1923 do 31.V.1924). Kilkakrotnie zabiegał o przeniesienie do powstałej po podziale Górnego Śląska Administracji Apostolskiej Śląska Polskiego, późniejszej diecezji śląskiej (katowickiej). Jeszcze przed plebiscytem, jesienią 1920 r., przybył na Górny Śląsk za zgodą kurii wrocławskiej celem włączenia się do akcji plebiscytowej i spełnienia obowiązku obywatelskiego, polskiego. Zaraz po podziale, jesienią 1922 r., Wydział Oświecenia Publicznego Urzędu Wojewódzkiego zaproponował mu tymczasową posadę nauczyciela i katechety w dwunastoklasowej szkole w Rudzie Śląskiej, jednakże z powodu braku księży w diecezji wrocławskiej nie uzyskał zgody na przyjęcie tej posady. Dopiero jesienią 1928 r. został przyjęty na trzyletni okres próbny do diecezji śląskiej. 3.X.1928 r. skierowano go do Bykowiny na zastępcę ks. prob. Fabisia, a po miesiącu do Kochłowic z obowiązkiem zastępowania ks. Fabisia w razie potrzeby. 12.XII.1928 r. został wikariuszem w parafii św. Wojciecha w Radzionkowie, a od 11.IV.1929 r. w parafii św. Józefa w Królewskiej Hucie, gdzie pracował do 1934 r. Jesienią 1932 r. zdał egzamin proboszczowski, a 10.VI.1933 r. inkardynowano go oficjalnie do diecezji śląskiej. W tym samym roku uczestniczył w pielgrzymce do Rzymu, a 26.III.1934 r. objął probostwo w Ornontowicach. Po wybuchu II wojny światowej wraz z bratem Maksymilianem i kościelnym Karolem Spyrą ukrył pod sufitem altany probostwa naczynia sakralne, chorągwie kościelne i sztandary polskich towarzystw, a 2.IX.1939 r. został aresztowany. W dniu następnym został wywieziony do Norymbergi, gdzie był maltretowany. Po 6 tygodniach powrócił do parafii, gdzie podczas wojny m in. opiekował się emerytowanym i obłożnie chorym księdzem Chorobą. Po wojnie od 18.IX.1947 r. pełnił obowiązki dziekana dekanatu dębieńskiego. W Ornontowicach przeprowadził restaurację kościoła, dobudował do niego salki katechetyczne, wyremontował probostwo. Przyjaźnił się ze Stanisławem Ligoniem. Wspierał też radą mieszkańców Chudowa, kiedy rozpoczęli budowę własnego kościoła. Zrezygnował z probostwa 1.IX.1960 r. Zmarł 24.IX.1961 r. w Ornontowicach i tam 28.IX.1961 r. został pochowany.



Śp. Ks. Alfons JANUSZEWICZ (1928-1929)

Urodził się 26.X.1884 r. w Mysłowicach. Był synem Ignacego i Agnieszki zd. Hoffmann. Po ukończeniu szkoły ludowej uczył się w gimnazjum w Mysłowicach, gdzie w 1907 r. zdał egzamin dojrzałości.

W tym samym roku rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Wrocławskiego. Święcenia kapłańskie przyjął 23.VI.1911 r. we Wrocławiu z rąk kard. G. Knoppa. Jako wikariusz duszpasterzował w parafiach: św. Meinnulfa w Custrin (1911-14), św. Józefa w Berlinie (1914-1915), Św. Apostołów Piotra i Pawła w Świętochłowicach (1915-16), św. Jana Nepomucena w Przyszowicach (1916-18), Św. Michała w Rozmierzu (1918), Matki Boskiej Różańcowej w Chropaczowie (1923-24), św. Marii Magdaleny w Chorzowie Starym (1924-25), Wniebowzięcia NMP w Wodzisławiu Śląskim (1925-28) i św. Józefa w Królewskiej Hucie (1928-29). W 1916 r. zdał egzamin proboszczowski. W marcu 1929 r. ordynariusz katowicki bp Adam Lisiecki mianował go proboszczem parafii św. Barbary w Jedłowniku, do której należały wówczas takie miejscowości jak: Czyżowice i Turza Śląska wraz z osobnymi kaplicami. Ks. Januszewicz sprawował w nich okolicznościowe nabożeństwa. Na terenie Jedłownika znajdował się także Zakład Wychowawczy Sióstr Opatrzności Bożej przeznaczony dla moralnie zaniedbanych dziewcząt. Posiadał on własnego kapelana, który współpracował z ks. Januszewiczem. Zmarł 13.XI.1947 r. w Jedłowniku i tam też został pochowany.



Śp. Ks. Antoni BASZTOŃ (1926-1928)


Urodził się 3.VII.1893 r. w Pszowie. Był synem rolnika i kowala Ludwika oraz Ludwiny zd. Szczecina. Do szkoły powszechnej uczęszczał w Pszowie. Wykształcenie średnie zdobywał w gimnazjach w Raciborzu i Mysłowicach. W czasie I wojny światowej był zmuszony przerwać naukę, ponieważ został powołany do wojska. Egzamin dojrzałości zdał w marcu 1920 r. w Mysłowicach. Po maturze rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Wrocławskiego, a kontynuował na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Jagiellońskiego. Święcenia kapłańskie przyjął 29.VI.1924 r. w kościele św. Barbary w Krakowie z rąk sufragana A. Nowaka. Jako wikariusz duszpasterzował w parafiach: św. Józefa na Załężu (1924-1925), św. Wojciecha w Radzionkowie (1925-1926), św. Józefa w Królewskiej Hucie (1926-1928), i Najświętszego Serca Pana Jezusa w Mysłowicach (od 1928), gdzie pełnił również obowiązki katechety w Miejskim Gimnazjum Żeńskim. W 1933 r. zdał egzamin proboszczowski. W 1936 r. został mianowany administratorem, a rok później proboszczem parafii św. Stanisława w Marklowicach. W latach 1947-1955 pełnił ponadto funkcję dziekana dekanatu wodzisławskiego. Po odwołaniu z tego urzędu został mianowany dziekanem honorowym. W 1960 r. zrezygnował z pracy w parafii w Marklowicach i przeszedł na emeryturę. Zmarł 14.XII.1960 r. w Kokoszycach. Został pochowany w Pszowie.



Śp. Ks. Augustyn MELZ (1921-1926)


Urodził się 12.II.1885 r. w Tworkowie w powiecie raciborskim. Syn listonosza Jana i Pauliny zd. Morawiec. Po ukończeniu szkoły elementarnej w Tworkowie w latach 1897-1907 uczęszczał do gimnazjum, najpierw w Raciborzu, a następnie w Pszczynie, gdzie 10.IX.1907 r. uzyskał świadectwo dojrzałości. Następnie rozpoczął studia teologiczne na Uniwersytecie Wrocławskim. Święcenia kapłańskie przyjął 22.VI.1911 r. Pracę duszpasterską rozpoczął 28.IX.1911 r. jako wikariusz na Zgodzie (Nowy Bytom), a następnie pracował kolejno w parafiach : Świętej Rodziny w Berlinie (od 23.XII.1913 r.), Zakrzów w powiecie kozielskim (od 10.III.1916 r.), Świętej Trójcy w Bytomiu (od 31.VII.1918 r.) i w Królewskiej Hucie w kościele św. Józefa (od 5.X.1921), na terenie powstającej Administracji Apostolskiej Śląska Polskiego. W 1923 r. został przeniesiony do Roździenia, ale na jego prośbę decyzję anulowano. Od 19.IV.1926 r. był proboszczem parafii św. Katarzyny w Woźnikach. Uczestniczył w pielgrzymce śląskiej do Rzymu i wspomagał finansowo różne akcje społeczne. W 1932 r. został wicedziekanem tarnogórskim. Po wybuchu II wojny światowej 9.X lub XI.1939 r. został aresztowany, następnie więziony w Lublińcu, a potem w Opolu. Zwolniony został 14. III.1940 r. Nie pozwolono mu jednak wykonywać funkcji kapłańskich w Woźnikach. Został więc od 23.IV.1940 r. administratorem parafii śś. Szymona i Judy Tadeusza w Raszczycach. W 1956 r. w związku z przebytą chorobą przeszedł na emeryturę i zamieszkał w Woźnikach, pełniąc do końca długiego życia funkcje kapłańskie. Tam też obchodził uroczyście jubileusze kapłańskie, otrzymując gratulacje nie tylko od biskupów katowickich, ale także od Papieża Pawła VI. Mimo podeszłego wieku odprawiał nabożeństwa w kościele i słuchał spowiedzi. Żył skromnie, przeznaczając swoje oszczędności na różnorakie cele dobroczynne. Zmarł 23.II.1978 r. w Woźnikach i tam też został pochowany.



Śp. Ks. Paweł CZAJA (1910-1947)


Urodził się 16.II.1874 r. w Pielgrzymowicach. Był synem Jacka i Anny zd. Kroemer. Po ukończeniu szkoły ludowej uczył się w Gimnazjum im. św. Macieja we Wrocławiu., gdzie w 1985 r. zdał egzamin dojrzałości. W tym samym roku rozpoczął studia na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Wrocławskiego. W konwikcie biskupim był aktywnym członkiem Kółka Polskiego będąc kolejno jego sekretarzem, wiceprezesem i prezesem. Święcenia kapłańskie przyjął 1.VI.1899 r. we Wrocławiu. Po święceniach został skierowany jako wikariusz i katecheta do parafii Niepokalanego Poczęcia NMP. 28.IX.1910 r. został ustanowiony kuratusem, a 9.I.1913 r. proboszczem przy kościele św. Józefa w Królewskiej Hucie. Wraz z proboszczem parafii św. Jadwigi ks. F. Tyllą zorganizował Caritasverband – Bezirk Koenigshutte organizujący pomoc charytatywną na terenie miasta. W okresie międzywojennym uchodził za zdeklarowanego Niemca. Zarówno w strukturze Administracji Apostolskiej, jak i później w diecezji pełnił funkcję sędziego pro synodalnego, a od 1931 r. zastępcy przewodniczącego Komisji Muzyki Kościelnej diecezji katowickiej. W uznaniu zasług w 1931 r. został mianowany radcą duchownym i kanonikiem honorowym Kapituły Katedralnej w Katowicach.

W 1923 r. był kapelanem więziennym w Królewskiej Hucie. 20.I.1937 r. erygował Parafialną Akcję Katolicką w parafii św. Józefa, a także przewodniczył kolegium redakcyjnemu „Wiadomości Parafii św. Józefa” w latach 1935-1939. Z chwilą wybuchu wojny biskup Stanisław Adamski ustalił odpowiednim dekretem (z października 1939) zasady sprawowania władzy wikariusza generalnego. Instrukcja przewidywała kolejność przekazywania urzędu na wypadek aresztowań wymienionych w nim duchownych. Wśród tego grona znalazł się także ks. Czaja, który następnie, po wydaleniu biskupów katowickich (28.II.1945) otrzymał delegację do sprawowania sakramentu bierzmowania. W latach II wojny światowej był dziekanem dekanatu chorzowskiego. W 1947 r. przeszedł w stan spoczynku. Zmarł 13.X.1947 r. w szpitalu św. Jadwigi w Chorzowie, a pochowany został na cmentarzu przy kościele św. Józefa w Chorzowie.